Tematy

Partnerzy

Rozmnażanie z dala od domu

Rozmnażanie z dala od domu Gdzieś daleko Czasami niemożliwe jest realizowanie programu hodowlanego na „miejscu" i małe rdzenne populacje płazów i gadów muszą być wysyłane tam, gdzie istnieją warunki ich pomyślnej hodowli. W tego rodzaju działaniach uczestniczy wiele ogrodów zoologicznych. Na przykład Jersey Zoo realizuje programy rozmnażania endemicznych gatunków boa, scynków i gekonów, które zamieszkują Round Island na Oceanie Indyjskim. Ten ogród zoologiczny odnosi także sukcesy w rozmnażaniu i reintrodukcji na dużą skalę niedawno odkrytego i endemicznego na Majorce gatunku żaby pętówki majorkańskiej, która występuje jedynie w głębokich, wapiennych wąwozach w dzikszych rejonach wyspy. W Tara-ronga Park Zoo w Sydney są rozmnażane dwa rzadkie gatunki legwanów z Fidżi. Nie są to odosobnione przypadki, gdyż prawie wszystkie ogrody zoologiczne prowadzą podobną działalność. Jednak wysiłki takie mogą zakończyć się sukcesem tylko wtedy, gdy środowisko naturalne chronionych gatunków nie jest zniszczone i możliwe będzie wypuszczenie na wolność zwierząt, które przyszły na świat w niewoli. W dodatku istnieją też różnego rodzaju niebezpieczeństwa związane z takimi metodami chowu, gdyż w przypadku małych populacji wybuch epidemii może unicestwić całą grupę hodowlaną, zebraną w jednym miejscu. Mimo to w niektórych przypadkach rozmnażanie w niewoli jest jedyną nadzieją na ocalenie pewnych gatunków zwierząt i nie należy szczędzić żadnych wysiłków, które stwarzają szansę ocalenia chociażby jednego gatunku przed zagładą. Ochrona w Europie Gatunki chronione W Polsce występuje niewiele płazów i gadów. Spośród 18 gatunków płazów całorocznej ochronie podlega 15 gatunków, a trzy - żaba jeziorkowa, żaba wodna i żaba śmieszka - są chronione od 1 marca do 31 maja. Wszystkie gatunki występujących w naszym kraju gadów, a jest ich dziewięć, są objęte ochroną gatunkową. Pomimo tych uregulowań prawnych liczba płazów i gadów corocznie się zmniejsza w wyniku niszczenia ich naturalnych środowisk przez działalność człowieka. Zanik miejsc, w których mogą bytować płazy i gady, wydaje się być główną przyczyną spadku ich liczebności. Do gromad gadów i płazów należą najrzadsze zwierzęta w naszej faunie. Są nimi na przykład wąż Eskulapa, żółw błotny czy ropucha paskówka. Wąż Eskulapa zamieszkuje głównie rejony południowo-wschodniej części kraju i niestety jego populacja kurczy się także w wyniku wyłapywania tych zwierząt przez kłusowników i kolekcjonerów. Od tego procederu nie odstraszają ich wysokie kary. Podobny los spotyka żółwie błotne i wiele gatunków węży, które są także zabijane z powodu niechęci ludzi do tej grupy gadów. Europa Europejska ochrona W Europie, na przykład w Wielkiej Brytanii, gady i płazy również należą do gatunków ginących. Liczebność ropuch stanowi tam obecnie zaledwie niewielki ułamek liczby sprzed 30 lat. Z tego względu rozmnaża się ropuchy w niewoli i wypuszcza na wolność ich potomstwo, dla którego zakłada się specjalnie wykopane stawy. Wydaje się, że ropuchy lubią zwłaszcza bardzo płytkie zbiorniki wodne, które szybko ogrzewają się na słońcu. Ponieważ w lecie zbiorniki takie wysychają, w okresie składania skrzeku (czyli w kwietniu i maju) jest w nich bardzo niewiele drapieżników atakujących małe kijanki. Traszka grzebieniasta ma stosunkowo szeroki zasięg występowania w Europie, jednakże w wyniku zanieczyszczenia środowiska i zatrucia pestycydami oraz nawozami mineralnymi liczebność tego gatunku w ciągu ostatnich dziesięcioleci znacznie spadła. Przyczyniło się do tego też zasypywanie stawów. Wysiłki polegające na odtworzeniu naturalnych zbiorników wodnych i reintrodukcji płazów kończą się pomyślnie i populacja traszki stopniowo rośnie. Traszki grzebieniaste można coraz częściej spotkać w ogrodowych stawikach, jeżeli głębokość zbiorników i rodzaj występujących w nich roślin są odpowiednie. Otaczając opieką małe zbiorniczki wodne, w których występują traszki grzebieniaste, zapewnia się też przy okazji sprzyjające warunki dla innych płazów, takich jak na przykład ropuchy, żaby trawne i rzekotki.